WikiRebels – The Documentary

In less than a year Wikileaks has grown from a rather obscure website to a global political player, shaping world history and events, by revealing secret documents about warcrimes, corporate corruption and shady political backdoor dealings. Over several months a crew from Swedish Television has been following the secretive media network and its work behind the scenes. The result is a one hour feature documentary that tells the story behind the story.

The reporters Jesper Huor and Bosse Lindquist from Swedish Television have traveled to several countries to meet Wikileaks staff. They have made several in-depth interviews with Wikileaks enigmatic editor-in-chief Julian Assange, who some view as a champion of freedom, others as a spy and rapist. But they have also met several other key people behind Wikileaks – computer geeks and journalists. As well as Wikileaks opponents.

Wikileaks ambitions are however deeper and more far reaching than exposing the dirty linen of various corporations and states. It is a conspiracy to end all conspiracies. A small group of people, or rather a subculture, is fighting an information war from serverrooms, internet cafes, and apartments, against the powers that be. Ultimately it is a war about the future of internet. A war where two small countries in the northern outskirts of Europe – Iceland and Sweden – play a crucial role.

Today, after the several high profile revelations about the United States, Wikileaks is an organization under threat. Pressure is mounting from the US, that might retaliate with legal action, cyberattacks or even bids for assasination of Wikileaks leaders. At the same time an internal revolt inside the organization has erupted. The rebellion has led to the birth of another leaking operation, based in Germany. As one of the first media in the world, Swedish Television, reports about this new leaksite, Openleaks.

Το ντοκιμαντέρ θα παιχτεί την Κυριακή 12 Δεκεμβρίου στις 20:00 ώρα Σουηδίας (21:00 Ελλάδος) στο δεύτερο κανάλι της Σουηδικής κρατικής τηλεόρασης, οπότε μετά από αυτό θα κυκλοφορεί και σε torrent-άδικα.

Links: παρουσίαση ντοκιμαντέρ (δελτίο τύπου) – video

Ο τόμος αφιερώνεται στην μετάβαση από τον πολιτισμό της κατανάλωσης στην βιωσιμότητα, και το πρώτο κεφάλαιο που έχω διαβάσει μέχρι στιγμής είναι γεμάτο πληροφορίες που σου ανοίγουν το μυαλό. Ενδεικτικά:

“Έρευνα σε δίχρονα παιδιά στις ΗΠΑ έδειξε ότι, μολονότι δεν μπορούσαν να αναγνωρίσουν το γράμμα “Μ”, πολλά από αυτά μπορούσαν να ξεχωρίσουν το χρυσαφί -σε σχήμα Μ- σύμβολο των εστιατορίων Macdonalds.”

Επιχειρηματολογεί επιτυχώς για το ότι ο καταναλωτισμός είναι προϊόν πολιτισμού, ότι υποστηρίζεται από πολιτισμικά πρότυπα που έχουν ενσωματωθεί στις συμπεριφορές μας σε τόσο μεγάλο βαθμό που δεν τις συνειδητοποιούμε καν: θεωρούμε φυσικό να τρώμε φαγητό με τεχνητές χρωστικές και γευστικές ουσίες, να χρησιμοποιούμε χαρτομάντηλα, ποτήρια και πάνες μίας χρήσης, να κάνουμε φανταχτερές τελετές σε γάμους και κηδείες, παρ’ότι οι πρόγονοί μας θα σχολίαζαν έντονα αρνητικά την σπατάλη στην οποία καταφεύγουμε (όχι τόσο από οικολογικό ενδιαφέρον, αλλά με απλά μαθηματικά: τα πλαστικά ποτήρια που θα πάρεις για ένα παιδικό πάρτι είναι συνολικά ακριβότερα από τα ποτήρια που θα πάρεις μία φορά για όλα τα παιδικά πάρτι).

Ο ορισμός του καταναλωτισμού του οικονομολόγου Paul Ekins που παρατίθεται είναι από αυτήν την άποψη πετυχημένος: “είναι ο πολιτισμικός προσανατολισμός όπου η κατοχή και η χρήση ποικίλων αγαθών και υπηρεσιών που ολοένα αυξάνονται είναι η κύρια πολιτισμική επιδίωξη και η πιο σίγουρη οδός προς την προσωπική ευτυχία, την κοινωνική καταξίωση και την εθνική επιτυχία.”ⁱⁱ

Ο συγγραφέας του κεφαλαίου κι επιμελητής του τόμου Erik Assadourian διατυπώνει την άποψη, την οποία συμμερίζομαι, ότι έχει ήδη αρχίσει μια τάση αλλαγής συμπεριφοράς προς την αειφορία και τη βιωσιμότητα. Η ψηφιοποίηση πολιτισμικών προϊόντων (βιβλία, τραγούδια, ταινίες) οδηγεί ήδη σε πτώση τις πωλήσεις φυσικών περιεκτών τέτοιωνⁱⁱⁱ. Η άνοδος και συνεχιζόμενη ανάπτυξη κοινοτήτων όπως το etsy.com, ή το deviantart.com όπου μικροί κατασκευαστές και καλλιτέχνες μπορούν να πουλήσουν τα προϊόντα τους δείχνει μια αποστροφή από τη μαζικοποίηση, τη μαζική κατανάλωση προϊόντων που κατασκευάζονται με τις χιλιάδες. Μια άλλη έκφανση του ίδιου φαινομένου και στο άλλο άκρο της οικονομικής κλίμακας είναι η κυκλοφορία περιορισμένων εκδόσεων από εταιρίες: παρατηρώ στον εαυτό μου πως προτιμώ να καταναλώνω τον πολιτισμό μου ψηφιακά, χωρίς συσκευασίες να μου πιάνουν χώρο, αλλά αν κάτι μου αρέσει πολύ και θέλω να το έχω σε χειροπιαστή μορφή δε στρέφομαι στην απλή, “φτηνή” εκδοσή του· θέλω την περιορισμένη. Η κυκλοφορία των διαφόρων limited editions γίνεται προφανώς για να ικανοποιήσουν αυτή μου την επιθυμία. Δε θέλω πια να έχω το ίδιο βιβλίο που διαβάζουν όλοι οι άλλοι, θέλω να το έχω σε μια πιο προσωπικοποιημένη μορφή.

Η συμμετοχή μου στο bookcrossing ικανοποιεί σε μεγάλο βαθμό την ίδια επιθυμία μου. Αντί να ξεφυλλίζω ένα νεογέννητο κι απρόσωπο αντίτυπο, διαβάζω το ίδιο αντίτυπο που έχουν διαβάσει κι άλλοι και των οποίων τις απόψεις για αυτό μπορώ να βρω στο journal page του, σε κάποιες περιπτώσεις και πάνω στις ίδιες τις σελίδες που ξεφυλλίζω. Το αντίτυπο έχει τη δική του ιστορία, μια μέτα-ιστορία αν θέλετε, που προσθέτει στην εμπειρία της ανάγνωσής του και κάνει συγκριτικά την ανάγνωση ενός μη προσωπικοποιημένου βιβλίου πολύ πιο φτωχή.

Ο Assadourian κάνει έναν πολύ απόλυτο, κατά τη γνώμη μου, διαχωρισμό, ανάμεσα στον καταναλωτισμό και αυτό που ονομάζει αειφορία. Γνώμη μου είναι πως με τον σημερινό υπερπληθυσμό της Γης, μια δόση καταναλωτισμού είναι αναπόφευκτη: δεν υπάρχουν αρκετοί φυσικοί πόροι για να γυρίσουμε σε άλλες οικονομίες και π.χ. να γίνουμε όλοι αγρότες. Αναγκαστικά κάποιοι θα “πουλάνε αέρα” (προϊόντα χωρίς φυσική υπόσταση όπως πολιτισμικά προϊόντα, υπηρεσίες, αλλά και μη απαραίτητα αντικείμενα όπως “πολυτέλειες”). Είμαι ωστόσο χαρούμενος που ζω μια μετάβαση σε μια πιο υπεύθυνη μορφή καταναλωτισμού, μια μετάβαση που θεωρώ αναπόφευκτη αφού προσφέρει μια τόσο πιο πλούσια εμπειρία από τον απλό καταναλωτισμό.

Υστερόγραφο: Η “Κατάσταση του Κόσμου 2010″ θα ήταν εξαιρετικά χρήσιμο βιβλίο για marketeers, αφού περιγράφει την κοινωνία και την αγορά που θα κληθούν σύντομα να ικανοποιήσουν. Πρόβλεψή μου είναι ότι τα διαφημιστικά και προωθητικά μηνύματα θα σχεδιάζονται στο μέλλον με βάση την προσφορά στον καταναλωτή μιας πιο πλούσιας και προσωπικοποιημένης εμπειρίας από το προϊόν και μιας μη μαζικοποιημένης κατανάλωσης, και νομίζω πως η εταιρία που πρώτη, σήμερα, θα συμβουλέψει προς αυτήν την κατεύθυνση τους πελάτες της θα είναι σίγουρα μπροστά από τις άλλες, και θα θέσει το παράδειγμα που αυτές θα ακολουθήσουν.

1. Οι εκδόσεις “State of the World” του ινστιτούτου βγαίνουν κάθε χρόνο κι αποτυπώνουν τις σύγχρονες περιβαλλοντικές προκλήσεις
2. Paul Ekins, “The Sustainable Consumer Society: A Contradiction in Terms?”, International Environment Affaris, Autumn 1991, pp. 243-258
3. Σύμφωνα με κάποιους αναλυτές, η πτώση εσόδων των εταιριών οφείλεται περισσότερο στη χαμηλή τιμή των ψηφιακών πολιτισμικών προϊόντων παρά στην πειρατεία τους. Χαρακτηριστικά σε αυτό το άρθρο, και στο σχολιασμό του από το boing boing, διατυπώνεται η άποψη ότι μουσική πάει καλύτερα από ποτέ -η βιομηχανία πάσχει, αλλά οι ίδιοι οι καλλιτέχνες βγάζουν περισσότερα λεφτά κατά μέσο όρο.

Γράψτε. Κι εσείς. Όλοι. Χρόνια από τώρα θα μελετάνε τα γραπτά από αυτές τις ημέρες προσπαθώντας να πάρουν το χρώμα της εποχής μας. Γράψτε πολλά, όσα μπορείτε, και δώστε το δικό σας στίγμα. Μην αφήσετε άλλους να γράψουν την ιστορία σας. Δεν χρειάζεται να τα δημοσιεύσετε αν δεν θέλετε. Αλλά γράψτε. Για να μάθουν οι επόμενοι πως ζήσαμε και πώς ζήσαμε. Κι ίσως, ίσως, να μην κάνουν τα ίδια λάθη.

Καλό κουράγιο, καλές αντοχές και καλή τύχη.

Παρόμοιες γιορτές όπως οι ημέρες των προσφύγων, κατά του καρκίνου, του περιβάλλοντος, και άλλες (είναι και πολλές οι ρημάδες) έχουν ένα νόημα, γιατί αφορούν θέματα που θέλουν υπενθύμιση μια στο τόσοⁱ. Θέλουμε κάποιον να μας θυμίσει ότι σε πολέμους που γίνονται σε ξένες χώρες μετατοπίζονται πληθυσμοί, να πασπατευόμαστε μια στο τόσο για να δούμε αν έχουμε βγάλει κανέναν όγκο, να ντραπούμε για το carbon footprint μας και ούτω καθ’ εξής.

Η ημέρα της γυναίκας όμως δεν ανήκει σε αυτήν την κατηγορία. Η ισότητα των φύλων είναι θέμα που βλέπουμε καθημερινά μπροστά μας, δε χρειάζεται υπενθύμιση. Το αποτέλεσμα του εορτασμού της αντίθετα είναι:

• Αποτελεί δικαιολογία να μη γίνει τίποτα για την ισότητα των φύλων την υπόλοιπη χρονιά. Πολιτικοί βγαίνουν και κάνουν μεγαλόστομες δηλώσειςⁱⁱ, και στο μυαλό του κόσμου αυτό σημαίνει ότι κάτι κάνουν. Όταν θα αναρωτιούνται τι έπραξε ο τάδε πολιτικός για τις γυναίκες, θα δουν τις δηλώσεις που έκανε σήμερα και θα καθησυχαστούν.
• Διαδίδει κι ενισχύει τα στερεότυπα. Εκπτώσεις στο χόντος τσέντερ, μείον τόσο στα καλλυντικά, τζάμπα σπα, ροζ εξώφυλλα σε εφημερίδες (ίου), καταστήματα στολισμένα με λουλούδια και ροδοπέταλα. Αυτά αρέσουν στις γυναίκες άλλωστε, έτσι δεν είναι; Το ότι κάθε γυναίκα είναι ξεχωριστό νοήμον ον, που μπορεί να της αρέσουν αυτά αλλά μπορεί και να μην της αρέσουν, το ξεχνάμε πολύ βολικά. Από ανθρώπινα όντα με ονόματα γίνονται απλώς “γυναίκες”, μια αδιάκριτη μάζα, μια συνομοταξία. Όπως λέμε “στις γάτες αρέσει το ψάρι”.
• Οι “προσφορές” της ημέρας, αν δεν ανήκουν στην κατηγορία των στερεότυπων που προανέφερα, είναι καθαρός εμπαιγμός. Διαβάζω για παράδειγμα ότι στη Θεσσαλονίκη βγήκαν κινητές μονάδες και κάνουν δωρεάν μαστογραφίες και τεστ ΠΑΠ -και δε σκέφτονται καν να κάνουν κάτι για να γίνει μόνιμο αυτό! Μιλάμε για εξετάσεις που σώζουν ζωές και βάζουμε κόσμο να πληρώνει για να τις κάνει! Και πάμε μετά “χαριστικά” και λέμε “άντε χρόνια πολλά και σα δωράκι πάρτε μια δωρεάν εξέταση που θα ‘πρεπε να σας δίνω τζάμπα ούτως ή άλλως“! Αιδώς!

Πάψτε λοιπόν τις γελοιότητες, κι αντί να πείτε “χρόνια πολλά” σε όλες τις γυναίκες συναδέλφους σας, ξοδέψτε τον ίδιο χρόνο για να διαμαρτυρηθείτε στο αφεντικό σας για την άνιση μεταχείρισή τους. Ή τέλος πάντων κάντε οτιδήποτε άλλο εκτός από το να αφήσετε τους άλλους να προμοτάρουν τη “γιορτή” ως λύση στο “γυναικείο ζήτημα”. Γιατί αν και ο όρος θεωρείται πλέον αναχρονιστικός, η πλήρης ισότητα είναι ακόμη απόμακρη, και θα συνεχίσει να είναι μέχρι τα χαρτάκια στις βιτρίνες αλλάξουν από “ζητείται κοπέλα” σε “ζητείται πωλήτρια ή πωλητής”.

1. Πολύ κακώς τα ξεχνάμε, θεωρώ, αλλά αφού τα  ξεχνάμε όσο κι αν δεν μου αρέσει σημαίνει ότι η υπενθύμιση είναι χρήσιμη.
2. Έχω σιχαθεί να ακούω αυτό το “πίσω από κάθε μεγάλο άνδρα” -γιατί προφανώς “πίσω” είναι η θέση τους, κι άλλωστε “μεγάλες γυναίκες” δεν υπάρχουν!

Αν λοιπόν είσαι Σουηδός πολίτης και το κράτος γνωρίζει ότι κατοικείς στο εξωτερικό και τη διεύθυνσή σου, θα πρέπει να σου έχει έρθει ένα ψηφοδέλτιο ταχυδρομικώς (γύρω στα μέσα Απρίλη -2 μήνες πριν την ημερομηνία των εκλογών). Για Σουηδούς πολίτες που δεν έχουν λάβει τα σχετικά χαρτιά (επειδή π.χ. δεν έχουν ενημερωθεί οι αρμόδιες υπηρεσίες πως έχουν μεταναστεύσει ή αν απλώς θα βρίσκονται προσωρινά εκτός χώρας κατά τη διάρκεια των εκλογών), μπορούν να τα ζητήσουν από εδώ.

Τα περιεχόμενα του φακέλου που στέλνει το σουηδικό εκλογικό κέντρο. Περιλαμβάνει ένα λευκό ψηφοδέλτιο, ένα “utlandsröstkort” (“κάρτα ψήφου εξωτερικού”) με στοιχεία του ψηφοφόρου, και συνολικά 3 φακέλους, χωρίς να μετρώ τον εξωτερικό που τα περιείχε όλα. Κι όχι, το γατο-αγαλματίδιο δεν περιλαμβανόταν στο φάκελο. :-p

Η διαδικασία, εικονογραφημένη σε τραγική ποιότητα από φωτογραφική κάμερα κινητού (αυτήν είχα πρόχειρη -bear with me!) έχει ως εξής:

1. Ο ψηφοφόρος γράφει στο λευκό χαρτί που παρέχεται το όνομα του κόμματος που θέλει να ψηφίσει, και το βάζει στο μικρό αδιαφανή φακελάκι που φέρει την ένδειξη “VALKUVERT”. Είναι στην ευθύνη του ψηφοφόρου να βεβαιώσει πως όταν το κάνει αυτό θα είναι μόνος του, ώστε να παραμείνει η ψήφος του μυστική. Προφανώς ο φάκελος πρέπει μετά να σφραγιστεί.

Για το επόμενο βήμα χρειάζονται δύο μάρτυρες:

Οποιαδήποτε ομοιότητα των μαρτύρων με υπαρκτά πρόσωπα είναι πλήρως συμπτωματική!

2. Υπό την επίβλεψη των δύο μαρτύρων, το φακελάκι με το ψηφοδέλτιο μπαίνει στον πρώτο κίτρινο φάκελο.

3. Ο ψηφοφόρος υπογράφει στο ειδικό πλαίσιο στην μπροστινή πλευρά του φακέλου, αναφέροντας και τον προσωπικό του αριθμό (personnummer, ένας αριθμός μητρώου μοναδικός για κάθε Σουηδό πολίτη που χρησιμοποιούν όλες οι δημόσιες υπηρεσίες, και αρκετές ιδιωτικές, ως κλειδί για τα μητρώα τους), και βεβαιώνει έτσι πως βρίσκεται στο εξωτερικό “ή σε σκάφος σε ξένα νερά” (sic, μεταφρασμένο) ενώ το κάνει αυτό. Και αυτό το βήμα θα πρέπει να γίνει υπό την επίβλεψη των δύο μαρτύρων.

4. Οι δύο μάρτυρες υπογράφουν στα αντίστοιχα πλαίσια στην πίσω πλευρά του φακέλου, αναφέροντας και τη διεύθυνση επικοινωνίας τους και τον προσωπικό τους αριθμό (ή απλώς την ημερομηνία γέννησής τους αν δεν έχουν τέτοιο αριθμό, π.χ. αν δεν είναι οι ίδιοι Σουηδοί πολίτες), και βεβαιώνουν με αυτόν τον τρόπο πως η διαδικασία τηρήθηκε κατά γράμμα (στα βήματα που αυτοί επέβλεψαν).

5. Ο πρώτος κίτρινος φάκελος μπαίνει στο δεύτερο κίτρινο φάκελο, ο οποίος έχει ένα διαφανές παραθυράκι. Ο ψηφοφόρος καλείται να τοποθετήσει το “utlandsröstkort” του μπροστά από τον πρώτο κίτρινο φάκελο, ώστε στο παραθυράκι να φαίνεται η διεύθυνση του οικείου εκλογικού του κέντρου (ανάλογα πού είναι δημότης ο ψηφοφόρος).

6. Έτοιμο! Μένει μόνο να αγοράσουμε γραμματόσημα (γιατί είναι τσίπηδες, δε θέλουν να μας πληρώσουν τα έξοδα αποστολής :-p) και να το ταχυδρομήσουμε.

Σε αυτό το σημείο πρέπει να παρατηρηθεί πως απαγορεύεται ο φάκελος να ταχυδρομηθεί εντός της Σουηδίας, ή να σταλεί πριν τις 23 Απριλίου, ενώ επισημαίνεται πως θα πρέπει να έχει φτάσει στη Σουηδία το αργότερο την ημέρα των εκλογών (7 Ιουνίου).

Εναλλακτικά, οι ψηφοφόροι έχουν τη δυνατότητα να πάνε στην ντόπια πρεσβεία τους και σε μερικά προξενεία ή άλλα ειδικά εκλογικά κέντρα και να ψηφίσουν κανονικά, μόνο με το “utlandsröstkort” τους. Για την Ελλάδα, η πρεσβεία στην Αθήνα θα δέχεται ψήφους μεταξύ 18 Μαΐου και 2 Ιουνίου, ενώ οι ψηφοφόροι μπορούν επίσης να προσέλθουν σε ένα από τα προξενεία στα Χανιά, στο Ηράκλειο, ή στη Θεσσαλονίκη. Επίσης το νορβηγικό προξενείο στη Ρόδο και η ελληνοσουηδική ένωση στα Ιωάννινα θα παρέχουν τη δυνατότητα παραγγελίας του εκλογικού υλικού (για ψήφο μέσω ταχυδρομείου), αλλά δε θα δεχτούν ψήφους. Περισσότερες πληροφορίες εδώ.

Επισημαίνεται ότι η συμμετοχή στις ευρω-εκλογές ενός κράτους-μέλους της Ευρωπαϊκής Ένωσης αποκλείει τον ψηφοφόρο από τη συμμετοχή στις ευρω-εκλογές άλλου κράτους-μέλους (για την αποφυγή πολλαπλής αντιπροσώπευσης των πολιτών με πολλές υπηκοότητες, που θα τους έδινε πλεονέκτημα σε βάρος των πολιτών με μία υπηκοότητα).

Βουλευτές του ΛΑ.Ο.Σ. θαυμάζουν δεόντως τη βουλευτίνα Έλενα Ράπτη της Ν.Δ. (σύμφωνα με το βιογραφικό στην ιστοσελίδα της Βουλής είναι single, τρεχάτε αγόρια!). Παρεμπιπτόντως, η σύζυγος του Γεωργιάδη (ο κάτω δεξιά) είναι αυτή (όπως εμφανίστηκε στο Όλα 8):

Συμπέρασμα: άσε τίποτα και για μας ρε Άδωνι!

Περίπου στο 04:53 έως περίπου 05:50, δηλώσεις της υπουργού Παιδείας Μαριέττας Γιαννάκου δέκα ημέρες πριν τις εκλογές:

“Εδώ διορθώσαμε το βιβλίο με βάση τις επιταγές της Ακαδημίας. Θα αξιολογηθεί κι από την επόμενη χρονιά στα σχολεία, και θεωρώ ότι κάθε κυβέρνηση έτσι πρέπει να λειτουργεί. Μόνο άλλου τύπου καθεστώτα πολτοποιούν βιβλία, αποσύρουν αιφνιδίως βιβλία ανάλογα με τις κοινωνικές αντιδράσεις.”

Δηλώσεις του πρωθυπουργού, οκτώ ημέρες πριν τις εκλογές:

“Μία σοβαρή κυβέρνηση που σέβεται τους θεσμούς, τι κάνει, στη μέση της χρονιάς αποσύρει ένα βιβλίο; Όχι!”

Δεκαεπτά ημέρες αργότερα, εννέα ημέρες μετά τις εκλογές:

Όπως δήλωσε ο κ. Στυλιανίδης η απόφαση για την απόσυρση είναι κυβερνητική. Επισήμανε ότι στόχος είναι η ομαλή και απρόσκοπτη λειτουργία της εκπαιδευτικής διαδικασίας. Πρόσθεσε ότι σέβεται τις επιφυλάξεις που εκφράζονται από κάποιες πλευρές, ωστόσο η νέα γενιά δεν μπορεί να γίνει πειραματόζωο του οποιουδήποτε εγχειρήματος.

Σαν να λέμε ότι πριν δεν μας πείραζε να τους κάνουμε πειραματόζωα, ή πως τώρα πια παραλληλισμοί με “άλλου τύπου καθεστώτα” και μη σοβαρές κυβερνήσεις που “πολτοποιούν βιβλία” έχουν βάση…